Ελπίδα κάτω απ’ την πεζογέφυρα
Πολύ ζωντανή και ελπιδοφόρα, για μελλοντικές κινητοποιήσεις πολιτών, η εκδήλωση των Πολιτών κατά της υποθαλάσσιας στην πεζογέφυρα της παραλιακής, κι ας μην μάζεψε όσο κόσμο θα έπρεπε.
Η εκπροσώπηση των πολέμιων του έργου στην εκδήλωση ήταν επαρκής, ίσως περισσότερο από το αναμενόμενο. Ανάμεσα στα 300+ άτομα (500 όπως τα υπολόγισε η Βιβιάννα Μεταλληνού) βρήκα πολλούς φίλους, προσωπικότητες της πόλης που εκτιμώ κι ενεργούς πολίτες που δίνουν το παρόν και σε άλλες προσπάθειες. Χρωματισμένοι και “άχρωμοι”, επίσημοι και ordinary, έχουμε γίνει όλοι εμείς που βρισκόμαστε μαζί μόνο στις εκδηλώσεις και στις κινητοποιήσεις για την πόλη μιά παράξενη χαλαρή παρέα, ετερόκλητη κι αμήχανη αλλά ενωμένη στη σκληρή της αγάπη για τη Θεσσαλονίκη. Τοποθετήσεις ακούστηκαν, πάνω κάτω μ’ αυτή τη σειρά, απ’ τους: Ψωμιάδη, Ξηροτύρη, Ανδρέα Κουράκη, Τρεμόπουλο, Νέστορα, Μπρεκάση, Μεταλληνού. (Για όσους αναρωτιούνται, ο Πανίκας μίλησε με στόμφο για τον εαυτό του, όπως πάντα, κι αποχώρησε μέσα σε αμήχανα χειροκροτήματα από τους παριστάμενους που αναρωτιόνταν αν αυτοί ήταν τελικά το 48% που τον ψήφισε). Δεν έλειψαν πάντως οι απουσίες των εμπλεκομένων μερών, ξεκινώντας πρώτα απ’ όλα από τους τοπικούς φορείς, που δεν έστειλαν εκπροσώπους τους για να ψυχανεμιστούν τις αντιδράσεις των πολιτών, ή τουλάχιστον να τους καθησυχάσουν.
Για παράδειγμα, το ΤΕΕ που αντέδρασε τόσο έντονα στην ρήτρα-έκπληξη του άρθρου 4.4.1 της σύμβασης, δεν είχε επίσημο εκπρόσωπο στην εκδήλωση, απ’ όσο μπόρεσα να καταλάβω. Αλλά και τα δημοτικά συμβούλια του νομού, τίποτα δεν έχουν να πουν για το ότι η υποθαλάσσια θα είναι ίσως το μοναδικό συγκοινωνιακό έργο που θα εκτελεστεί απρόσκοπτα στο νομό τα επόμενα 30 χρόνια; Η πιό σημαντική απουσία, όμως, ήταν των κατοίκων της Μεγ. Αλεξάνδρου, των οποίων οι ζωές θα επηρεαστούν πιό άμεσα από την κατασκευή του έργου, παρ’ ότι έγινε προσπάθεια ενημέρωσής τους πόρτα πόρτα από την κίνηση πολιτών (“δεν κρύωσε ακόμα ο καφές στα Limoges τους”, σχολίασε δηκτικά κινηματογραφάνθρωπος της πόλης).
Επικοινωνιακά, το εγχείρημα θα μπορούσε να είναι πιό επιτυχημένο, αφού η -επίσημη, τουλάχιστον- παρουσία των ΜΜΕ για την κάλυψη της εκδήλωσης ήταν σαφέστατα υποτονική, ενώ κι από τους bloggers, το παρόν έδωσαν μόνο ο Argos, το Diablog και ο fufutos. Χωρίς να θέλω να αμφισβητήσω την αγωνιστική διάθεση κανενός -όταν μάλιστα κι ο ίδιος απουσιάζω συχνά από σημαντικές για την πόλη εκδηλώσεις- η ενημέρωση και (ψηφιακή) λεκτική αντίσταση είναι μεν απαραίτητη αλλά στη βράση κολλάει το σίδερο. That goes double για τους “νεολαίους”: εκτός από κάποιες indie ακτιβιστικές ομάδες που δραστηριοποιούνται στην πόλη μας, απουσίαζαν τελείως οι νεολαίες των πολιτικών οργανώσεων που αντιτίθενται στο έργο. Είναι τουλάχιστον θλιβερό να βλέπεις μόνο σαραντάρηδες και άνω να κρεμιούνται στα διαζώματα για να στήσουν και να ξεστήσουν τις μικροφωνικές και τα πανώ, και η ντροπή γι’ αυτό μόνο των “μεγάλων” δεν είναι. Όσο για τις ενστάσεις στην εκδήλωση, η αντίδραση του Dark Angel ήταν η μόνη κατανοητή και συνεπής που υπέπεσε στην αντίληψή μου:
Αν πήγα στην αερογέφυρα? Οχι δεν πήγα. Πρώτον γιατί η υποθαλάσσια χρησιμοποιείται ως πολιτικό σκαλοπάτι και δεύτερον για την λαικίστικη αφισέτα/ μπανερ. Οκ ρε γκάιζ ούτε φραπέ πίνω ούτε στο γήπεδο πάω (πια) αλλά αυτό δε σημαίνει τίποτα γιατί παω σινεμα, θέατρο, βλέπω παλιές τσόντες και ακούω ramones. Κάποιος να τους πεί παρακαλώ ότι ο λαικισμός σε σημαντικά θέματα φέρνει το αντίθετο αποτέλεσμα.
Ανάμεσα στο έντυπο υλικό που μοιράζονταν στον κόσμο, η οπτικοποίηση των διαφορών πριν και μετά την κατασκευή του έργου από την Κίνηση Πολιτών, παρά τα flattened αυτοκίνητα του φωτομοντάζ, μιλούσε με χίλιες λέξεις για το έγκλημα που πρόκειται να διαπραχθεί κατά του θαλάσσιου μετώπου της πόλης. Κάλλιο αργά παρά ποτε, αν και πιστεύω ότι μιά πετυχημένη γραφιστική καμπάνια στην αρχή της προσπάθειας θα είχε σημαντικό αντίκτυπο (*). Τις εντυπώσεις κέρδισε το φυλλαδιάκι-ακορντεόν των Πειρατών της Παραλιακής, με την μυθιστορηματική δραματοποίηση της πολυπαθούς ιστορίας του έργου και τη χιουμοριστική χρήση ασπρόμαυρων φωτογραφιών εποχής αλλά και τα αυθάδικα αυτοκόλλητα των street panthers. Η μουσική ήταν όντως γαμάτη και ανέβασε τα κέφια του κόσμου μέχρι να αρχίσουν οι ομιλίες και τα happenings. Και για να μην ξεχνιόμαστε, όπως παρατήρησε το έμπειρο μάτι δημοσιογράφου τοπικού εντύπου, ακόμα και στην διαμαρτυρία κατά της υποθαλάσσιας υπήρξε διπλοπαρκαρισμένο αμάξι πάνω στο διάζωμα της παραλιακής!
Το κεντρικό σημείο της εκδήλωσης ήταν ο αποκλεισμός του διαζώματος της Μεγάλου Αλεξάνδρου, για περίπου μισή ώρα, που μας έδωσε τουλάχιστον τη σπάνια ευκαιρία -ίσως για τελευταία φορά- να βγάλουμε φωτογραφίες – ενθύμια με άδεια την οδό μέρα μεσημέρι. Παρ’ ότι αρχικά ζητήθηκε από την αστυνομία να μην κλείσει ο δρόμος, δεν υπήρξαν παρατράγουδα και η κατάληψη του διαζώματος έγινε με τη συνεργασία της αστυνομικής δύναμης. Συμφωνώ κι εγώ ότι τα happenings από μόνα τους δε φτάνουν για να σταματήσουμε τη μπουλντόζα και τη διαπλοκή, κι ίσως δίνουν άλλοθι για ανεδαφικούς ρομαντισμούς εις βάρος λύσεων σε δύσκολα θέματα, όμως κάπως πρέπει να αντιδράμε στην αδικία και τον παραλογισμό, και δυστυχώς οι πολίτες συνολικά είναι οι μόνοι σ’ αυτή τη χώρα που δεν έχουν πρακτικά πρόσβαση σε “εύκολες” επιλογές κοινωνικής ανυπακοής, όπως η απεργία και η κατάληψη. Εξάλλου, όπως έγραψα και παραπάνω, αλλιώς είναι όταν διαβάζεις για το κλείσιμο ενός δρόμου, κι αλλιώς να βρίσκεσαι εκεί. Παρά τον κυνισμό που μου βγαίνει σε τέτοιες στιγμές, ομολογώ ότι συγκινήθηκα καθώς στεκόμουν αμήχανα πάνω στην άσφαλτο, κρατώντας δονκιχωτικά την λεπτή αλυσίδα ανάμεσα στους πολίτες που κουβέντιαζαν χαμηλόφωνα, με τα περιπολικά απέναντι να κλείνουν αυτά ουσιαστικά το δρόμο. Μου πέρασε από το νου ότι όσο ακόμα τα καταφέρουμε να διεκδικούμε, δεν έχει χαθεί κάθε ελπίδα για να ξαναγίνει ανθρώπινη η πόλη.
Από την άλλη, η υιοθέτηση δέντρων που αποτελούσε το κεντρικό σύνθημα της καμπάνιας τον τελευταίο καιρο, μου φάνηκε κι εμένα εντελώς φαιδρή και υποκριτική σαν ιδέα. Σε μιά από τις “ευρωπαϊκές” πόλεις με το λιγότερο κατά κάτοικο πράσινο, είναι ανούσιο να το παίζουμε treehuggers του Σαββατοκύριακού και να αγανακτούμε με το κόψιμο των δέντρων, λες κι είναι το χειρότερο από τα δεινά που θα επιφέρει η υποθαλάσσια. Αυτός είναι ένας τελείως διαφορετικός και δύσκολος πόλεμος, κι ίσως αποφασίσουμε κάποτε τίμια και χωρίς αυταπάτες να τον παλέψουμε και να τον κερδίσουμε.
Συνολικά, η εκδήλωση κράτησε περί τη μιάμιση ώρα, αλλά τα πηγαδάκια παρέμειναν και μετά το τέλος της. Φωτογραφίες από την εκδήλωση μπορείτε να βρείτε εδώ, αν και προειδοποιώ ότι η ποιότητά τους, από την κάμερα του κινητού μου, δεν είναι κι ότι καλύτερο.
(* Η αφίσα της σημερινής εκδήλωσης ήταν όντως, όχι μόνο lame as hell, αλλά και προκλητικά self-righteous. Τέτοια ώρα, τέτοια λόγια, όμως, και στο κάτω κάτω της γραφής, δεν είδα κάποιον να προτείνει καλύτερο concept.)
Έγραψαν επίσης: Argos
